Στατιστικά απελάσεων & διοικητικής κράτησης το 2025
Πάγια τακτική η στέρηση ελευθερίας σε βάρος των προσφύγων
Κύρια στοιχεία
Επιστροφές & απελάσεις
26.527 αποφάσεις της Ελληνικής Αστυνομίας: 11.877 αποφάσεις επιστροφής (Ν 5226/2025) και 14.650 αποφάσεις απέλασης (Ν 3386/2005). Κυριότερες εθνικότητες το Αφγανιστάν, η Αίγυπτος, η Συρία, η Αλβανία και το Σουδάν.
5.736 επιστροφές πολιτών τρίτων χωρών, εκ των οποίων 3.638 πολιτών Αλβανίας και Γεωργίας, που δεν εκπροσωπούνται στις αφίξεις από τον Έβρο και τη Μεσόγειο
Έλεγχος αποφάσεων επιστροφής & απέλασης
402 αποφάσεις προσβλήθηκαν με ενδικοφανή προσφυγή στην Ελληνική Αστυνομία (1,5%)
2,7% ποσοστό αποδοχής των προσφυγών από την Ελληνική Αστυνομία
Διοικητική κράτηση
25.497 αποφάσεις κράτησης της Ελληνικής Αστυνομίας: 7.919 σε διαδικασίες επιστροφής, 14.601 σε διαδικασίες απέλασης και 2.977 στη διαδικασία ασύλου
47.126 αποφάσεις «περιορισμού ελευθερίας» της ΥπΥΤ, εκ των οποίων 11.862 στη Μαλακάσα
99,7% ποσοστό κράτησης στις διαδικασίες απέλασης
66.6% ποσοστό κράτησης στις διαδικασίες επιστροφής
Δικαστικός έλεγχος της κράτησης
3.878 αποφάσεις προσβλήθηκαν με αντιρρήσεις στα διοικητικά πρωτοδικεία (15,2%)
43,6% ποσοστό αποδοχής των αντιρρήσεων από τα διοικητικά πρωτοδικεία
0,8% ποσοστό άρσης της κράτησης σε αυτεπάγγελτο έλεγχο, από τα ίδια δικαστήρια βάσει των ίδιων διατάξεων
Συνθήκες κράτησης
1.791 κρατούμενοι σε προαναχωρησιακά κέντρα κράτησης ενδοχώρας στα τέλη του 2025, εκ των οποίων 634 στην Αμυγδαλέζα, 323 στην Κόρινθο και 312 στο Φυλάκιο. Κύριες χώρες η Αίγυπτος (627 κρατούμενοι) και το Αφγανιστάν (305 κρατούμενοι)
204 κρατούμενοι σε αστυνομικά τμήματα στις 31 Δεκεμβρίου 2025
Στο νέο σημείωμα της Υποστήριξης Προσφύγων στο Αιγαίο (RSA), αναλύουμε τα τελευταία στατιστικά στοιχεία των διαδικασιών επιστροφής και απέλασης και της διοικητικής κράτησης προσφύγων και μεταναστριών/ών για το έτος 2025, τα οποία έχουν διατεθεί από τις ελληνικές αρχές μέσω του κοινοβουλευτικού ελέγχου.
Για άλλη μία χρονιά, οι αριθμοί επιβεβαιώνουν μία συνεχή αυθαίρετη πρακτική επιβολής και στέρησης της ελευθερίας και απέλασης, ακόμη και προς χώρες στις οποίες οι επιστροφές δεν επιτρέπονται ούτε είναι εφικτές, καθώς και τις πάγιες δυσλειτουργίες των μηχανισμών ελέγχου της νομιμότητας των αποφάσεων απέλασης και κράτησης.
Στη συνέχεια, παρουσιάζουμε μια επιλογή βασικών στατιστικών στοιχείων για το 2025, από το σύνολο όσων περιλαμβάνονται στο σημείωμα.
Διαδικασίες επιστροφής
H Ελληνική Αστυνομία εξέδωσε συνολικά 26.527 αποφάσεις απομάκρυνσης από την ελληνική επικράτεια το 2025. Από αυτές, 11.877 ήταν αποφάσεις επιστροφής, ενώ 14.650 ήταν αποφάσεις απέλασης.
Όπως αποτυπώνεται κάθε χρόνο στα επίσημα στοιχεία, οι αστυνομικές αρχές καταστρατηγούν συστηματικά το ενωσιακό δίκαιο, καθώς εκδίδουν αδιακρίτως αποφάσεις απέλασης σε βάρος νεοαφιχθέντων προσώπων τα οποία αιτούνται άσυλο και δικαιούνται επομένως να παραμείνουν στη χώρα. Ενδεικτικό της πρακτικής είναι το γεγονός ότι οι κυριότερες χώρες καταγωγής των ανθρώπων στους οποίους διατάχθηκε απέλαση βάσει των κατά παρέκκλιση διαδικασιών του Ν 3386/2005 ήταν με διαφορά το Αφγανιστάν, η Συρία, η Σομαλία και το Σουδάν, χώρες για τις οποίες χορηγείται κατά συντριπτική πλειοψηφία προσφυγικό καθεστώς.
Κατά τη διάρκεια του περασμένου έτους, πραγματοποιήθηκαν συνολικά 5.736 επιστροφές και απελάσεις, αριθμός μειωμένος σε σχέση με 5.865 το 2024 και με 6.340 το 2023.
Από τις 5.736 επιστροφές και απελάσεις που έλαβαν χώρα το 2025, 2.464 ήταν αναγκαστικές απομακρύνσεις, 1.240 ήταν οικειοθελείς αναχωρήσεις εντός της ταχθείσας προθεσμίας μετά την έκδοση απόφασης επιστροφής και 2.032 ήταν εθελούσιες επιστροφές με υποστήριξη από τον Διεθνή Οργανισμό Μετανάστευσης (ΔΟΜ).
Σχεδόν τα 2/3 του συνόλου των επιστροφών και απελάσεων που υλοποιήθηκαν το 2025 αφορούν και πάλι αποκλειστικά πολίτες Αλβανίας (2.094) και Γεωργίας (1.544), οι οποίες/οι δεν εκπροσωπούνται στα στοιχεία των αφίξεων από τον Έβρο, την Ανατολική και την Κεντρική Μεσόγειο. Στην περίπτωση της Αλβανίας, οι περισσότερες επιστροφές ήταν αναγκαστικές, ενώ στην περίπτωση της Γεωργίας ήταν εθελούσιες και υλοποιήθηκαν μέσω του ΔΟΜ.
Επιβολή διοικητικής κράτησης
Ο αριθμός των αποφάσεων διοικητικής κράτησης που εκδόθηκαν από την Ελληνική Αστυνομία το 2025 έφτασε τις 25.497.
Και φέτος, η προαναχωρησιακή κράτηση επιβλήθηκε συστηματικά από την Αστυνομία στις διαδικασίες απομάκρυνσης από το ελληνικό έδαφος και όχι κατ’ εξαίρεση, όπως απαιτεί το διεθνές, ενωσιακό και εθνικό δίκαιο. Η κράτηση αποτελεί, μάλιστα, σχεδόν αυτόματο αποτέλεσμα της έκδοσης απόφασης απέλασης, εφόσον το 99,2% των αποφάσεων απέλασης συνοδεύονταν από κράτηση, ενώ στις διαδικασίες επιστροφών το αντίστοιχο ποσοστό κυμάνθηκε στο 66,6%.
Οι κυριότερες εθνικότητες των ατόμων που τέθηκαν υπό διοικητική κράτηση το 2025 ήταν το Αφγανιστάν, η Αίγυπτος, η Συρία και το Σουδάν.
Απαραίτητη προϋπόθεση για την επιβολή της προαναχωρησιακής κράτησης είναι, μεταξύ άλλων, η προοπτική απομάκρυνσης από το ελληνικό έδαφος. Στην περίπτωση, ωστόσο, των ατόμων από χώρες όπως το Αφγανιστάν ή το Σουδάν, η προαναχωρησιακή κράτηση επιβλήθηκε χωρίς να υπάρχει προοπτική απομάκρυνσής τους είτε προς τη χώρα καταγωγής τους είτε προς την Τουρκία. Τα ποσοστά θετικών αποφάσεων της Υπηρεσίας Ασύλου παραμένουν εξαιρετικά υψηλά και φτάνουν κοντά στο 100% για τις παραπάνω χώρες.
Δικαστικός έλεγχος της κράτησης
Το 2025 κατατέθηκαν συνολικά 3.878 αντιρρήσεις κατά της κράτησης, που αντιστοιχούν στο 15,2% του συνόλου των αποφάσεων κράτησης της Ελληνικής Αστυνομίας – χωρίς να προσμετρηθούν οι αποφάσεις «περιορισμού ελευθερίας» της ΥπΥΤ. Προσβλήθηκαν δηλαδή στα δικαστήρια λιγότερες από μία στις πέντε αποφάσεις κράτησης της Αστυνομίας. Τα προαναφερθέντα προσκόμματα στην πρόσβαση στην ενδικοφανή προσφυγή κατά των αποφάσεων επιστροφής και απέλασης και η πλήρης απουσία, μέχρι και σήμερα, δωρεάν νομικής συνδρομής ισχύουν και εδώ, επηρεάζοντας την αποτελεσματική πρόσβαση και στο ένδικο βοήθημα των αντιρρήσεων.
Το 43,6% των αντιρρήσεων κατά της κράτησης που εξετάστηκαν στην ουσία τους στα διοικητικά πρωτοδικεία το 2025 έγιναν δεκτές.
Παραμένουν, για άλλη μία χρονιά, σοβαρότατες οι αποκλίσεις μεταξύ του δικαστικού ελέγχου της νομιμότητας κράτησης στις αντιρρήσεις και αυτού στη διαδικασία του αυτεπάγγελτου δικαστικού ελέγχου των αποφάσεων παράτασης της κράτησης βάσει των Ν 4939/2022 και του Ν 5226/2025, παρότι αφορούν ακριβώς τις ίδιες διατάξεις και εξετάζονται από τα ίδια δικαστήρια.
Αποτελούν, πλέον, συστηματικό φαινόμενο οι ακραίες διαφορές στη λειτουργία των προβλεπόμενων μηχανισμών δικαστικού ελέγχου της διοικητικής κράτησης. Τα διοικητικά δικαστήρια έκριναν παράνομες πάνω δύο στις πέντε αποφάσεις επί των οποίων ασκήθηκαν αντιρρήσεις, αλλά έκριναν αντίστοιχα λιγότερο από το 1% των αυτεπαγγέλτως ελεγχόμενων αποφάσεων ως μη νόμιμες.
Επαναλαμβάνουμε, με βάση τα παραπάνω, την επιτακτική ανάγκη να παρέχεται δωρεάν νομική συνδρομή στους ανθρώπους που τελούν υπό διοικητική κράτηση, καθώς και να διερευνηθούν σε βάθος τα αίτια του καταδήλως αναποτελεσματικού αυτεπάγγελτου ελέγχου της κράτησης στα δικαστήρια.
Συνθήκες κράτησης
Ο αριθμός των ανθρώπων που τελούσαν υπό διοικητική κράτηση στα τέλη του 2025 ήταν 1.995. Από αυτούς, 1.791 κρατούνταν σε έξι προαναχωρησιακά κέντρα κράτησης (ΠΡΟΚΕΚΑ) στην ενδοχώρα και 204 σε αστυνομικά τμήματα ανά την επικράτεια, αριθμοί αυξημένοι σε σχέση με τον αντίστοιχο πληθυσμό στα ΠΡΟΚΕΚΑ και τα αστυνομικά τμήματα στα τέλη του 2024:
Η κυριότερη χώρα καταγωγής των ανθρώπων που κρατούνταν στα τέλη του 2025 ήταν η Αίγυπτος (627), με κυριότερο τόπο κράτησης την Αμυγδαλέζα (306). Ακολουθεί το Αφγανιστάν (305), με κυριότερο τόπο κράτησης το Φυλάκιο (243). Στις πέντε κυριότερες χώρες καταγωγής των ατόμων που τελούσαν υπό διοικητική κράτηση στα τέλη του 2025 συγκαταλέγονται και το Πακιστάν και η Τουρκία.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρασχέθηκαν στον κοινοβουλευτικό έλεγχο, το προσωπικό της Ανώνυμης Εταιρείας Μονάδων Υγείας (ΑΕΜΥ) που δραστηριοποιείται στα ΠΡΟΚΕΚΑ, στο οποίο συγκαταλέγονται επαγγελματίες υγείας, διοικητικοί υπάλληλοι και διερμηνείς, είχε ως εξής στα τέλη του 2025:
Τα στοιχεία αυτά δείχνουν σταθερές και κρίσιμες ελλείψεις στην ιατροφαρμακευτική περίθαλψη των ανθρώπων που τελούν υπό διοικητική κράτηση.
