Τρία χρόνια μετά το ναυάγιο της Πύλου, οι επιζώντες και οι συγγενείς των θυμάτων συνεχίζουν να αναζητούν δικαιοσύνη και δικαίωση.
Επί δεκαπέντε ώρες οι επιβάτες του αλιευτικού σκάφους‘’Adriana’’, πρόσφυγες από την Αίγυπτο, Συρία, Παλαιστίνη και Πακιστάν, τελούσαν σε κίνδυνο και οι ελληνικές αρχές απλά τους «επιτηρούσαν» παραλείποντας να προβούν σε οποιαδήποτε ενέργεια διάσωσης τους. Στη συνέχεια, και με βάση τις μαρτυρίες της πλειοψηφίας των επιζώντων, το περιπολικό σκάφος του Λιμενικού Σώματος (ΛΣ) ΠΠΛΣ 920 έδεσε σκοινί και προσπάθησε να ρυμουλκήσει το αλιευτικό ‘’Adriana’’, με αποτέλεσμα την ανατροπή και τη βύθιση του αλιευτικού και τον πνιγμό τουλάχιστον 600 προσφύγων.
Στην υπόθεση του ναυαγίου της Πύλου από την αρχή επισημάνθηκαν οι σοβαρές ελλείψεις στη συλλογή των αποδεικτικών στοιχείων και δη, η έλλειψη ουσιωδών στοιχείων που θα έπρεπε να είναι διαθέσιμα και δεν είναι: η απουσία καταγραφής από τις κάμερες του σκάφους ΠΠΛΣ 920, η δυσλειτουργία του συστήματος καταγραφής VDR, σημαντικές ελλείψεις στην καταγραφή και διάθεση των τηλεφωνικών επικοινωνιών με αποκορύφωμα την απουσία από τις ενσύρματες συνδιαλέξεις του Εθνικού Κέντρου Έρευνας και Διάσωσης (Ε.Κ.Σ.Ε.Δ) και των κρίσιμων επικοινωνιών πριν την βύθιση και τη στιγμή της βύθισης του πλοίου “Adriana”, αλλά και σημαντική καθυστέρηση στην κατάσχεση των κινητών τηλεφώνων των μελών του πληρώματος του ΠΠΛΣ 920, ενώ ακόμα δεν έχουν ερευνηθεί τα κινητά των υπολοίπων εμπλεκομένων και πλέον παραπεμπομένων αξιωματικών. Τονίζουμε ότι τούτα επισημαίνονται και στο σχετικό Πόρισμα του Συνηγόρου του Πολίτη, το οποίο έτυχε ανεπίτρεπτης και εκτός πλαισίου κρίσης από το Υπουργείο Ναυτιλίας.
Το Φεβρουάριο του 2025 δημοσιεύεται το Πόρισμα του Συνηγόρου του Πολίτη για το Ναυάγιο της Πύλου και αποτελεί την πρώτη αξιόπιστη και εμπεριστατωμένη έρευνα Ανεξάρτητης Αρχής στην Ελλάδα για το Ναυάγιο της Πύλου. Καταλήγει σε σοβαρές παραλείψεις ως προς τα καθήκοντα έρευνας και διάσωσης εκ μέρους ανώτερων αξιωματικών του Λιμενικού Σώματος-Ελληνικής Ακτοφυλακής (Λ.Σ.-ΕΛ.ΑΚΤ.), που συνιστούν σαφείς ενδείξεις για τη στοιχειοθέτηση -μεταξύ άλλων- της θανατηφόρου έκθεσης, καθώς και της έκθεσης σε κίνδυνο ζωής, υγείας και σωματικής ακεραιότητας των επιβαινόντων στο αλιευτικό ‘’Adriana’’.
Τρία χρόνια από το ναυάγιο, μετά την πρώτη άσκηση ποινικής δίωξης κατά 17 μελών της ΕΛ.ΑΚΤ-Λ.Σ. τον Μάιο του 2025 και αφού τον Νοέμβριο του 2025 έγιναν δεκτές οι προσφυγές των επιζώντων κατά της απόφασης αρχειοθέτησης της υπόθεσης για τον εν ενεργεία μέχρι το Μάρτιο 2026 Αρχηγό του Λιμενικού Σώματος και 3 ανώτερα στελέχη της ηγεσίας του, 21 είναι πλέον τα μέλη της ΕΛ.ΑΚΤ-Λ.Σ, που παραπέμπονται ως κατηγορούμενοι σε κύρια ανάκριση για μια σειρά κακουργήματα: έκθεση προσώπων σε κίνδυνο – έχοντας μάλιστα την ιδιαίτερη νομική υποχρέωση διάσωσης αυτών- που είχε ως αποτέλεσμα το θάνατο, πρόκληση ναυαγίου και άλλες κακουργηματικές πράξεις. Μεταξύ των παραπεμπομένων, ο Αρχηγός του ΛΣ κατά το χρόνο του ναυαγίου, ο μετέπειτα και μέχρι τον Μάρτιο 2026 Αρχηγός του ΛΣ, ανώτεροι αξιωματικοί της ηγεσίας του, αξιωματικοί του ΕΚΣΕΔ, το πλήρωμα του ΠΠΛΣ 920 και μέλη των Κλιμακίων Ειδικών Αποστολών. Η άσκηση ποινικής δίωξης και η παραπομπή σε κύρια ανάκριση αποτελούν μια ουσιαστική και αυτονόητη εξέλιξη στην πορεία για τη δικαίωση των θυμάτων και την απόδοση δικαιοσύνης.
Τρία χρόνια μετά, οι δικηγόροι που εκπροσωπούμε τους επιζώντες και θύματα του ναυαγίου του αλιευτικού σκάφους “Adriana”, εξακολουθούμε να αξιώνουμε την πλήρη, ενδελεχή και αποτελεσματική διερεύνηση από τις δικαστικές αρχές προκειμένου να αναζητηθούν, να διασφαλιστούν και να αξιολογηθούν όλα τα αποδεικτικά στοιχεία. Για εμάς είναι αναγκαίο να αναδειχθεί η αλήθεια και να καταλογιστούν ποινικές ευθύνες σε όλους τους υπεύθυνους για το έγκλημα της Πύλου.
Η τραγωδία της Πύλου ζητά απαντήσεις και απόδοση ευθυνών κατ’ αρχάς από την ελληνική Δικαιοσύνη.
Ταυτόχρονα θέτει προ των ευθυνών τους, τόσο την ελληνική πολιτεία, όσο και την Ευρωπαϊκή Ένωση. Γιατί το ναυάγιο της Πύλου δεν είναι μεμονωμένο περιστατικό αλλά το αποτέλεσμα των θεσμοθετημένων πλέον πολιτικών αποτροπής της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που στον βωμό, της αποτροπής της άφιξης προσφύγων, απομακρύνεται σταθερά και όλο και περισσότερο από την υποχρέωση προστασίας της ανθρώπινης ζωής. Τα ναυάγια, οι εμβολισμοί και οι θάνατοι στα σύνορα συνεχίζουν να είναι η καθημερινότητα.
Για κάποιες και κάποιους, η ζωή συνεχίζεται. Για άλλες/ άλλους, η ζωή των νεκρών και αγνοουμένων δεν έχει τόση αξία αφού ήταν «Άλλοι», «ξένοι», «όχι δικοί μας», «δεν ήταν σαν κι εμάς».
Αλλά για τους ανθρώπους που έχασαν τις ζωές τους, για τα οικεία πρόσωπα που ακόμη ελπίζουν στη δικαίωση εις μνήμην των αγαπημένων τους προσώπων, η ζωή σταμάτησε στις 14 Ιουνίου 2023.
Για αυτές και γι’ αυτούς αλλά και για εμάς και τις κοινωνίες μας, θα συνεχίσουμε να αγωνιζόμαστε ως τη δικαίωση. Γιατί η ζωή κάθε ανθρώπου έχει την ίδια αξία και η προστασία της δεν χωράει διακρίσεις, εκπτώσεις ή αστερίσκους.
Στηρίζουμε τις κινητοποιήσεις των επιζώντων και των συγγενών των θυμάτων που διεκδικούν απόδοση δικαιοσύνης και δικαίωση, στις 19 Ιουνίου 2026, στις 7μμ , στην Ομόνοια και όλες τις κινητοποιήσεις που οργανώνονται πανελλαδικά και διεθνώς.
Οι οργανώσεις:
Δίκτυο για τα Δικαιώματα Προσφύγων και Μεταναστών
Ελληνική Ένωση για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΕλΕΔΑ)
Ελληνικό Συμβούλιο για τους Πρόσφυγες (ΕΣΠ)
Πρωτοβουλία δικηγόρων και νομικών για το ναυάγιο της Πύλου
Υποστήριξη Προσφύγων στο Αιγαίο (RSA)
Legal Centre Lesvos (LCL)
